بر اساس سند چشم انداز ايران در افق 1404 رتبه نخست تکنولوژي در سطح منطقه را دارا خواهد بود. در حال حاضر شرکت هاي تابعه وزارت نفت جهت تحقق اين هدف تاچه ميزان از آمادگي برخوردار هستند؟
برای دستیابی به رتبه پیش بینی شده در سند چشم انداز در شرکت های تابعه شرکت ملی نفت ایران، ابتدا بایستی زیر ساختهای مورد نیاز این شرکت ها، تقویت شود. شرکت های تولید و بهره برداری که بزرگترین آنها شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب است، و بعد از آن در زمینه تولید نفت شرکت نفت فلات قاره، همین طور شرکت نفت مناطق مرکزی در حال حاضر طرح ها و پروژه های متنوع و زیادی برای ایجاد این زیرساخت ها در دست اجرا دارند که عمدتا شامل توسعه واحد های بهره برداری، توسعه خطوط لوله، حفاری چاه ها، ایجاد کارخانه های نمکزدایی، ایجاد و احداث کارخانه های گاز و گاز مایع در این شرکت هاست. که در حال حاضر هر کدوم از این شرکت ها در جهت رسیدن به این اهداف هستند.
بر سر راه رسیدن به اهداف شرکت ملی نفت ایران، در حال حاضر چه چالش هایی وجود دارد؟
اولین چالش، چالش تامین منابع مالی است. همان طور که تا کنون نیز بیان شده، شرکت ملی نفت ایران براي رسيدن به اهداف مطرح شده در سند چشم انداز، نیازمند منابع مالی قابل توجهی است. و با توجه به این که همه اين منابع از داخل قابل تامین نیستند، در قانون پیش بینی شده است که بعضا به صورت فاینانس و طرح های بیع متقابل از منابع خارجی نیز استفاده گردد. با تحریم های اخير موضوع سرمایه گذاری و تامین منابع خارجی، با مقداري مشکل مواجه شده و هم اكنون اغلب طرح ها با اتکا به منابع داخلی در حال انجام هستند. امیدوار هستیم که بتوانیم با گرفتن مجوزهایی از ریاست محترم جمهور و مجلس و در صورت لزوم مقام معظم رهبری، از منابع صندوق ذخیره ارزی استفاده كنيم.
چالش بعدی در ارتباط با ناقص بودن بعضی از قوانین در زمینه نفت و گاز است. برای مثال هنوز قانونی برای دفاع از حریم ایمنی تاسیسات و به ویژه تاسیسات نفتی در کشور وجود ندارد. و با توجه به این که گسترش روزافزون شهرها، در حال حاضر یکی از چالش های ما تجاوز به حریم ایمنی خطوط لوله و تاسیسات نفت و گاز است.
چه برنامه هایی برای رشد و توسعه سخت افزاری و نرم افزاری شرکت ملی نفت ایران اندیشیده شده است؟ به طور خاص در بحث آموزش نیروی انسانی متخصص و صدور خدمات فنی و مهندسی چه راهکارهایی اندیشیده اید؟
در بخش آموزش هر کدام از شرکت ها، دارای یک برنامه آموزشی متناسب با تخصص های مورد نیاز آن شرکت هستند و آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران نیز سیاستگذاری را به عهده دارد. این سیاستگذاری در زمینه های مختلف و در رشته های گوناگون تخصصی، به شرکت های تابعه اعلام شده و شرکت ها موظف هستند که از این سیاست ها پیروی بکنند.
مراکز آموزشی خوبی برای آموزش نیروی انسانی در سطح شهرهای اهواز، اصفهان و محمودآباد تدارک دیده شده است که هر یک از این حوزه ها زمینه های تخصصی خاصی را آموزش می دهند. این آموزش مورد استفاده تمامی کارکنانی که وارد صنعت می شوند قرار خواهد گرفت.
در زمینه صدو خدمات فنی و مهندسی نیز هم اکنون دست اندرکار ارائه این خدمات به کشورهای گوناگون هستیم. اقداماتی در ارتباط با شرکت های مربوط به کشورهای بولیوی و ونزوئلا آغاز شده که اخیرا گروه های تخصصی به این کشورها اعزام شده و در حال بررسی این موضوع هستند.
لطفا حجم قطعي توليد نفت و گاز ايران در ماه هاي اخير به تفکيک حوزه هاي خشکي و دريا اعلام بفرماييد. آيا با توجه به اشراف و شناختي که نسبت به مسائل و واقعيت هاي صنعت نفت ايران داريد مي کنيد اين حجم توليد واقعي شايسته کشورمان هست يا نه؟
در حال حاضر ظرفیت تولید نفت کشور رقمی نزدیک به 4 میلیون و 250 هزار بشکه در روز می باشد که از این میزان 750 هزار بشکه مربوط به فلات قاره، 164 هزار بشکه مربوط به شرکت نفت مناطق مرکزی ایران و مابقی مربوط به شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب است. در بخش گاز هم 303 میلیون متر مکعب در روز ظرفیت شرکت نفت مناطق مرکزی ایران است، حدود 130 میلیون متر مکعب مربوط به شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب است و مابقی هم مربوط به منطقه پارس جنوبی می باشد.
پتانسیل تولید نفت و گاز در کشور بر اساس برنامه پنجساله ای که در مدیریت برنامه ریزی تلفیقی شرکت ملی نفت ایران تعیین می شود، مشخص می گردد. بر این اساس تا پایان امسال باید به تولید 4 میلیون و 270 هزار بشکه در روز، دست یابیم.
راهبرد شرکت ملی نفت ایران در برداشت از میادین نفتی با توجه به اهداف تعیین شده برای تولید، به چه شکل خواهد بود؟
راهبرد شرکت ملی نفت ایران در برداشت از میادین نفتی، تولید صیانتی است. تولید از میادین بایستی مطابق با اصول علمی و فنی حاکم بر مهندسی مخازن باشد. یکی دیگر از اصلی ترین راهبردهای ما در زمینه برداشت از میادین نفتی، بالا بردن Recovery Factor یا ضریب بازیافت از مخازن است که با توجه به این که احتمال اکتشاف میادین بزرگ در حد میادین اهواز، مارون یا آغاجری در کشور بسیار اندک است، ما باید برای تولید نفت در سال های آتی در پی بالا بردن ضریب بازیافت از مخازن نفتی باشیم. در حال حاضر معدل ضریب بازیافت از میادین نفتی کشور رقمی نزدیک به 27 درصد است که تلاش داریم در میادین مختلف، بعد از انجام مطالعات این ضریب بازیافت را افزایش دهیم.
بخش مهمي از تزريق گاز به ميادين و مخازن نفتي کشور مربوط به مناطق نفت خيز جنوب است اما برخي آمارها از اجراي گاه و بيگاه و عدم ثبات در تزريق دائمي و مطابق برنامه گاز حکايت دارد؟ دراين زمينه با ذکر آماري توضيح بفرماييد و اينکه درکدام حوزه ها بيش از سايرين نيازمند تزريق گاز هستيم؟
برنامه تزریق گاز توسط مهندسی مخازن و مدیریت مخازن شرکت ملی نفت ایران تعریف شده است. در حال حاضر می بایستی روزانه نزدیک به 100 میلیون متر مکعب گاز به میادین مختلف شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب تزریق شود که در حال حاضر این میزان تزریق گاز صورت می گیرد. در برخی مناطق ظرف امسال و سال های آینده باید این رقم را باید افزایش دهیم. پروژه جدید تزریق گازی که امسال به بهره برداری خواهد رسید پروژه بزرگ تزریق گاز میدان آغاجری با تزریق روزانه نزدیک به 54 میلیون متر مکعب یا 2000 میلیون فوت مکعب در روز است که گاز مورد نیاز از طریق فازهای 6، 7 و 8 پارس جنوبی تامین و برای تزریق به منطقه آغاجری منتقل می گردد. خط پنجم به قطر 56 اینچ و به طول حدود 500 کیلومتر خطی است که از عسلویه گاز را به منطقه امیدیه منتقل خواهد کرد. خوشبختانه هم اکنون کار در بخش تاسیسات به پایان رسیده و پروژه در حال راه اندازی می باشد.
با توجه به سابقه حضور شما در مجموعه شرکت ملي حفاري ايران، روند توسعه ناوگان اين شرکت را از گذشته تا سال هاي اخير چگونه ارزيابي مي کنيد؟
شركت ملی حفاری ایران ظرف 4-5 سال گذشته از توسعه خوبي برخوردار بوده است. تعداد دكل هاي خشكي اين شركت از 46 دكل به بیش از 50 دکل افزایش پيدا كرده است و ظرف امسال و سال آينده نیز 13 دستگاه جديد حفاري با قدرت 2000 اسب بخار در دست خرید است كه كارهاي مقدماتي مربوط به خرید انجام شده است و همچنین تولید پنج دستگاه دکل حفاری به يك كنسرسيوم داخلي به رهبري جهاد دانشگاهي واگذار شده است. در بخش دريا هم اکنون دو دكل دريايي توسط شركت حفاري شمال و دو دستگاه توسط شرکت ملي حفاري ایران در دست خريد است. در بخش خصوصي نیز چه در بخش دستگاه هاي خشكي و چه در بخش دستگاه هاي دريايي اين كار از روند خوبي برخوردار است.
نحوه تجهيز و گسترش ناوگان صنعت حفاري از ابتدا تا کنون و به ويژه پس از تاسيس شرکت ملي حفاري ايران به چه صورت بوده است؟
شركت ملي حفاري دراولين گام در سال 59 كار را با 8 كل حفاري خشكي شروع كرد و طي سال هاي مختلف مبدل به يكي از قوي ترين شركت هاي حفاري منطقه شد. در حال حاضر اين شركت علاوه بر داشتن دستگاه هاي حفاري خشكي در اندازه هاي سنگين، نيمه سنگين و سبك و همين طور دستگاه هاي دريايي، از كليه خدمات حفاري نیز بهره مند است. يعني تنها شركت حفاري در منطقه است كه به صورت جامع از تمام سرويس ها و خدمات فني حفاري از قبيل سيمانكاري، اسيدكاري، راندن لوله جداری، نمودارگيري و سرويس هايی كه در زمينه هاي مختلف مورد نياز حفاري است برخوردار می باشد و در واقع به عنوان يك شرکت یکپارجه (Integrated Company) مشغول به فعالیت می باشد.
چالش ها و راهکارهاي پيش روي صنعت حفاري ايران براي حضور فعال در عرصه بين الملل به چه صورت مي باشد؟
ساز و كارهاي قانوني بخش دولتي تا حدودی دست و پا گير است كه اميداوريم در سال هاي آينده بتوانيم با صدور خدمات حفاري به ساير كشورها خصوصا كشورهاي همسايه مانند عراق، كشورهاي جنوب خليج فارس و نیز درياي خزر بتوانيم در اين زمينه فعاليت بيشتري انجام دهیم. هم اكنون برخی از دستگاه هاي حفاري ما در اختيار شركت هاي نفتي همسايگان می باشد. اميدواريم كه طي سالهاي آينده شاهد افزایش میزان خدمات حفاری ارائه شده به کشورهای دیگر باشیم.
